สวัสดีครับ ในรีวิว Wicked For Good ฉบับนี้ เราจะผ่าตัดองค์ประกอบสำคัญสามส่วนตามที่คุณขอมา แก่นของเรื่อง (ที่ไม่ใช่เรื่องย่อ), งานสร้างและภาพ (วิสัยทัศน์ของออซ), และ การสวมวิญญาณ (การแสดง)
ส่วนที่ 1 แก่นเรื่อง การดัดแปลง และหัวใจสีเขียว (The Narrative Core)
การพูดถึง “เนื้อเรื่อง” ของ Wicked โดยไม่สปอยล์หรือเล่าเรื่องย่อ คือการพูดถึง “ธีม” (Theme) และ “โครงสร้าง” (Structure) ของมัน
มิตรภาพที่นิยามคำว่า “ดี” และ “ชั่ว”
หัวใจของ Wicked ไม่ใช่มนต์สะกด ไม่ใช่หมวกแหลม หรือรองเท้าทับทิม แต่เป็นเรื่องราวของ “มิตรภาพ” ที่ซับซ้อนและแตกสลายระหว่างผู้หญิงสองคน นี่คือสิ่งที่ภาพยนตร์ต้องแบกรับไว้ให้ได้ และผู้กำกับ จอน เอ็ม. ชู (Jon M. Chu) รู้ดีว่าถ้าเคมีระหว่าง เอลฟาบา (Elphaba) กับ กลินดา (Glinda) ไม่เวิร์ก ต่อให้สร้างเมืองมรกตได้ตระการตาแค่ไหน หนังก็จะล้มเหลว
สิ่งที่บทภาพยนตร์ทำได้ดี คือการขยายความสัมพันธ์นี้ให้ “หายใจ” ได้มากกว่าบนเวที บนเวที เราเห็นการเปลี่ยนแปลงจาก “เกลียด” (What Is This Feeling?) ไปสู่ “ผูกพัน” (For Good) แต่ในหนัง เรามีเวลา “เฝ้ามอง” การเปลี่ยนแปลงนั้นอย่างละเอียด ผ่านการแสดงสีหน้า การสบตา และ “พื้นที่ว่าง” ระหว่างบทสนทนา
หนังเรื่องนี้ตั้งคำถามกับเราตั้งแต่ต้นว่า “ความชั่วร้าย” (Wickedness) ถือกำเนิดขึ้นมาได้อย่างไร? มันถูกสร้างขึ้น หรือมันเป็นธรรมชาติ? Wicked ฉบับภาพยนตร์นำเสนอธีมนี้อย่างเข้มข้นยิ่งขึ้นผ่านบริบทของ “โฆษณาชวนเชื่อ” (Propaganda) และ “การเมือง”
การเมืองเรื่อง “สีผิว” และการ “เป็นอื่น” (Otherness)
ในยุคที่ประเด็นความแตกแยกและการ “ล่าแม่มด” ทางสังคมเกิดขึ้นจริง Wicked For Good ไม่ใช่แค่เทพนิยายแฟนตาซีอีกต่อไป มันคือกระจกสะท้อนสังคม
หนังขยี้ประเด็นนี้หนักมาก เอลฟาบาไม่ได้แค่ “ตัวเขียว” แต่สีเขียวของเธอคือสัญลักษณ์ของ “การเป็นอื่น” (The Other) เธอคือคนที่สังคมปฏิเสธเพียงเพราะรูปลักษณ์ภายนอก หนังใช้เวลาในการสำรวจความเจ็บปวดนี้อย่างลึกซึ้ง การที่เธอถูกกีดกัน ไม่ใช่แค่ในสนามเด็กเล่น แต่ในโครงสร้างอำนาจของ Shiz University
สิ่งที่น่าสนใจคือการที่หนังแสดงให้เห็นว่า “ประวัติศาสตร์” ถูกเขียนโดยผู้ชนะอย่างไร พ่อมด (The Wizard) ไม่ใช่แค่ผู้วิเศษใจดี แต่เป็นนักการเมืองที่เก่งกาจในการ “สร้างเรื่องเล่า” มาดามมอร์ริเบิล (Madame Morrible) ไม่ใช่แค่ครูใหญ่ แต่เป็น “ผู้คุมกฎ” ทางความคิด
Wicked For Good คือเรื่องราวของการ “ตื่นรู้” (Awakening) เอลฟาบาตื่นรู้ต่อความอยุติธรรมของระบบ และกลินดาตื่นรู้ต่อ “ราคา” ที่เธอต้องจ่ายเพื่อ “ความป๊อปปูลาร์” (Popular) ของเธอ หนังไม่ได้ตัดสินว่าใครถูกใครผิด 100% แต่มันแสดงให้เห็น “ทางเลือก” ที่บีบคั้นให้คนธรรมดากลายเป็น “ไอคอน” (ไม่ว่าจะดีหรือชั่ว)
ปัญหาของ “Part One” การแบ่งครึ่งที่เจ็บปวด
นี่คือจุดที่ “เนื้อเรื่อง” ถูกท้าทายที่สุด การตัดสินใจแบ่งหนังออกเป็นสองภาค (Part One และ Part Two) คือดาบสองคม
ในแง่ดี มันทำให้เรามีเวลาสำรวจโลกของออซได้เต็มอิ่ม เราได้ใช้เวลากับตัวละครนานขึ้น เราไม่ต้องรีบเร่งบีบอัดเพลง 20 กว่าเพลงและเนื้อหาสององก์ของละครเวทีลงใน 2 ชั่วโมงครึ่ง
แต่ในแง่ร้าย Wicked Part One จบลงในจุดที่ “ค้างคา” ที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ มันคือการตัดจบที่จุดพีคขององก์ที่ 1 บนเวที (ซึ่งก็คือเพลง “Defying Gravity”) แม้ว่ามันจะเป็นการจบที่ทรงพลังที่สุด แต่สำหรับผู้ชมภาพยนตร์ทั่วไป มันอาจให้ความรู้สึกเหมือนดูหนังที่ยัง “ไม่จบเรื่อง” มันขาด “บทสรุป” ของตัวเอง
โครงสร้างของ Part One จึงทำหน้าที่เหมือน “บทนำ” (Prologue) ที่ยาวและอลังการ เพื่อปูทางไปสู่สงครามที่แท้จริงใน Part Two การเล่าเรื่องจึงอาจรู้สึก “เอื่อย” บ้างในช่วงกลางที่เน้นการสร้างความสัมพันธ์ ก่อนจะ “พุ่งทะยาน” อย่างบ้าคลั่งใน 30 นาทีสุดท้าย
โดยสรุป “เนื้อเรื่อง” ของ Wicked For Good ในภาคนี้ คือการวิพากษ์สังคม การเมือง และการสร้าง “ปีศาจ” ขึ้นมาจากคนที่ไม่ยอมอยู่ในกรอบ มันคือเรื่องราวความสัมพันธ์ที่งดงามและซับซ้อน แต่ถูกตัดจบอย่างจงใจเพื่อสร้างความคาดหวัง
ส่วนที่ 2 วิสัยทัศน์แห่งออซ ภาพ และเสียง (The Visual Spectacle)
ถ้า “หัวใจ” คือมิตรภาพของแม่มดทั้งสอง “ร่างกาย” ของหนังเรื่องนี้คืองานสร้างที่ จอน เอ็ม. ชู เนรมิตขึ้นมา นี่คือส่วนที่หนัง “ชนะ” ละครเวทีอย่างขาดลอย
ออซที่ “จับต้องได้” (Practical Oz)
จอน เอ็ม. ชู ยืนกรานที่จะสร้าง “ออซ” ขึ้นมาจริงๆ ให้มากที่สุด นี่คือการตัดสินใจที่ถูกต้องที่สุดของหนังเรื่องนี้ ในยุคที่หนังฟอร์มยักษ์จมอยู่กับฉากหลังกรีนสกรีน (Green Screen) จนดูไร้ชีวิตชีวา Wicked For Good พาเรากลับไปสู่ยุคที่ “ฉาก” คือตัวละครอีกตัวหนึ่ง
- Shiz University ไม่ใช่แค่โรงเรียนเวทมนตร์ มันคือสถาปัตยกรรมสไตล์โกธิคผสมอาร์ตนูโวที่โอ่อ่า รายละเอียดของหอพัก ห้องเรียน เต็มไปด้วยความประณีต
- The Emerald City (เมืองมรกต) นี่คือไฮไลท์ เราไม่ได้เห็นแค่ “ปราสาท” ของพ่อมด แต่เราเห็น “เมือง” ที่มีชีวิต เราเห็นตึกรามบ้านช่องที่ทุกอย่างเป็นสีเขียวมรกต แต่เป็นสีเขียวที่มีหลายเฉด ทั้งหรูหรา ทั้งน่าขนลุก มันคือความฝันที่เคลือบด้วยความหลอกลวง
- ถนนอิฐสีเหลือง (Yellow Brick Road) การที่หนังสร้างถนนอิฐสีเหลืองขึ้นมาจริงๆ ท่ามกลางทุ่งดอกป๊อปปี้สีแดงฉาน ทำให้นักแสดง “เหยียบ” ลงบนออซได้จริงๆ มันส่งผลมหาศาลต่อการแสดงและความรู้สึกของผู้ชม
สุนทรียศาสตร์ของ “สี”
สีใน Wicked For Good ไม่ได้มีไว้แค่สวยงาม แต่มัน “เล่าเรื่อง”
- สีเขียว (Green) ไม่ใช่แค่สีผิวของเอลฟาบา แต่คือสัญลักษณ์ของการต่อต้าน การเติบโต และความเป็นพิษ ในตอนแรก สีเขียวของเธอทำให้เธอดู “แปลกแยก” แต่เมื่อเธอไปถึงเมืองมรกต สีเขียวกลับกลายเป็นสีของ “อำนาจ” และ “แฟชั่น” หนังเล่นกับความย้อนแย้งนี้ได้อย่างชาญฉลาด
- สีชมพูและขาว (Pink/White) คือโลกของกลินดา มันคือความฉาบฉวย ความบริสุทธิ์ (จอมปลอม) และ “ฟองสบู่” (The Bubble) ที่เธอใช้ชีวิตอยู่ การจัดแสงและคอสตูมของกลินดาจะสว่างไสวราวกับหลุดมาจากเทพนิยาย แต่เมื่อเรื่องดำเนินไป สีสันเหล่านั้นจะเริ่ม “หม่น” ลงตามจิตใจของเธอ
การกำกับฉากมิวสิคัล (Musical Sequences)
นี่คือลายเซ็นของ จอน เอ็ม. ชู (ที่พิสูจน์มาแล้วใน In the Heights) เขาไม่เพียงแค่ “ถ่าย” คนร้องเพลง แต่เขา “ออกแบบ” การเคลื่อนไหวของกล้องให้สอดคล้องกับอารมณ์ของเพลง
- “Popular” ฉากนี้คือ “โชว์เคส” ของกลินดา มันไม่ใช่แค่การร้องเพลงในห้องนอน แต่เป็นการระเบิดพลังของ “ควีนบี” ที่พยายาม “ปั้น” เพื่อนสาวขี้อาย กล้องหมุนวน คอสตูมเปลี่ยนไปมา มันคือความฟุ้งฝันที่น่าตื่นตา
- “Dancing Through Life” ฉากเต้นรำที่ Ozdust Ballroom โชว์ให้เห็นความ “สวิง” และ “แจ๊ส” ของยุคสมัยในออซ มันคือการแนะนำตัว ฟิเยโร (Fiyero) ที่เต็มไปด้วยเสน่ห์ และเป็นการใช้พื้นที่ฉากที่กว้างใหญ่ได้อย่างคุ้มค่า
- “Defying Gravity” และแล้วก็มาถึง “จุดสุดยอด” ของ Part One นี่คือฉากที่ทุกคนรอคอย และมัน “ไม่ทำให้ผิดหวัง” นี่ไม่ใช่แค่ CG เอฟเฟกต์ มันคือการผสมผสานที่ลงตัวระหว่าง การแสดงที่ “ปลดปล่อย” ทุกอย่างของ ซินเธีย เอริโว, ดนตรีออเคสตร้าที่กึกก้อง, และงานภาพที่ทำให้เรา “ลอย” ขึ้นไปพร้อมกับเธอ การใช้แสงที่ส่องมาจากด้านล่างในตอนที่เธอทะยานขึ้น คือการประกาศอิสรภาพที่ทรงพลังที่สุด การกำกับฉากนี้เพียงฉากเดียว ก็คุ้มค่าตั๋วแล้ว
งานภาพของ Wicked คือความ “ทะเยอทะยาน” มันคือการสร้างโลกแฟนตาซีที่ไม่ใช่แค่สวยงาม แต่ “น่าเชื่อ” มันคือโลกที่เรารู้สึกได้ถึงความยิ่งใหญ่ ความเหลื่อมล้ำ และเวทมนตร์ที่กำลังจะจางหายไป
ส่วนที่ 3 การสวมวิญญาณ การแสดง และเสียงร้อง (The Performances)
หนังมิวสิคัลจะอยู่หรือตาย ขึ้นอยู่กับคนสองคน และใน Wicked ภาระนี้อยู่บนบ่าของ ซินเธีย เอริโว และ อารีอานา กรานเด นี่คือการแคสติ้งที่ “เสี่ยง” แต่กลับกลายเป็น “สมบูรณ์แบบ”
ซินเธีย เอริโว (Cynthia Erivo) ในบท เอลฟาบา (Elphaba)
การรับบทที่ถูกจดจำไปแล้วโดย ไอดินา เมนเซล (Idina Menzel) คือความกดดันมหาศาล แต่ ซินเธีย เอริโว ไม่ได้มาเพื่อ “เลียนแบบ” เธอมาเพื่อ “สร้างใหม่”
- การแสดง (Acting) สิ่งที่เอริโวทำได้เหนือความคาดหมายคือ “ความเปราะบาง” ในช่วงครึ่งแรกของหนัง เธอไม่ได้เล่นเป็น “แม่มด” แต่เธอเล่นเป็น “เด็กสาว” ที่ถูกรังแก เธอแสดงความเจ็บปวด ความโหยหาการยอมรับ และความอึดอัด ผ่านสายตาที่สั่นไหวและการห่อไหล่ เรา “เชื่อ” จริงๆ ว่าเธอคือคนนอกคอก เมื่อเธอเริ่มค้นพบพลังของตัวเอง “แววตา” ของเธอก็เปลี่ยนไป มันคือการเดินทางจาก “เหยื่อ” ไปสู่ “นักสู้” เอริโวถ่ายทอด “ความโกรธ” ที่เกิดจากความอยุติธรรมได้อย่างทรงพลัง
- เสียงร้อง (Vocals) ในฐานะผู้ชนะรางวัล Tony Award นี่คือสิ่งที่ไม่มีข้อกังขา แต่เอริโวไม่ได้ใช้แค่ “พลังเสียง” (Power) เธใช้ “การตีความ” (Interpretation)
- “The Wizard and I” คือเสียงของ “ความหวัง” ที่บริสุทธิ์ มันเต็มไปด้วยความฝัน
- “Defying Gravity” นี่คือ “ระเบิดนิวเคลียร์” ทางอารมณ์ เสียงของเธอไม่ใช่แค่การร้องเพลง แต่คือการ “ตะโกน” ประกาศอิสรภาพ มันคือเสียงของคนที่ “พอแล้ว” กับการถูกกดขี่ เสียงของเธอมีทั้งความกลัว ความแน่วแน่ และความเจ็บปวดที่ต้องทิ้งทุกอย่างไว้ข้างหลัง มันคือการแสดงระดับมาสเตอร์คลาส
อารีอานา กรานเด (Ariana Grande) ในบท กลินดา (Glinda)
นี่คือการแคสติ้งที่คนกังขามากที่สุด หลายคนมองว่าเธอคือ “ป๊อปสตาร์” ที่มารับบท แต่พวกเขาคิดผิด อารีอานา กรานเด ไม่ได้ “เล่น” เป็นกลินดา… เธอ “คือ” กลินดา
- การแสดง (Acting) กรานเดพิสูจน์ให้เห็นว่าเธอมี “ทักษะการแสดงตลก” (Comedic Timing) ที่ยอดเยี่ยม เธอจับ “จริต” ของ กา-ลินดา (Ga-linda) ผู้หมกมุ่นกับความงามและความป๊อปปูลาร์ได้อย่างแม่นยำ ท่า “โยนผม” (Toss, toss) หรือการพยายามทำตัวสูงส่งของเธอ สร้างเสียงหัวเราะและทำให้ตัวละครนี้น่ารักน่าเอ็นดู แต่สิ่งที่น่าทึ่งกว่าคือ “ความซับซ้อน” ที่เธอใส่เข้าไป กรานเดแสดงให้เห็น “รอยร้าว” ภายใต้เปลือกนอกที่สมบูรณ์แบบ กลินดาไม่ได้ “ร้าย” แต่เธอ “ขี้ขลาด” เธอโหยหาการยอมรับจากสังคมมากเกินไป ฉากที่เธอต้องเลือกระหว่าง “สิ่งที่ถูกต้อง” กับ “สิ่งที่ง่าย” นั้นบีบหัวใจอย่างมาก
- เสียงร้อง (Vocals) เสียงโซปราโน (Soprano) ที่สูงและใสของเธอ คือเสียงของกลินดาอย่างแท้จริง
- “Popular” คือฉากปล่อยของที่สมบูรณ์แบบ มันทั้งตลก ทั้งน่ารัก และแสดงเทคนิคการร้องที่น่าทึ่ง
- การประสานเสียง (Harmonies) เคมีที่สำคัญที่สุดคือเสียงร้อง เมื่อเอริโวและกรานเดร้องประสานกัน มันคือ “เวทมนตร์” ที่แท้จริง เสียงที่ทรงพลังของเอลฟาบา และเสียงที่ใสดุจคริสตัลของกลินดา เติมเต็มซึ่งกันและกันอย่างสมบูรณ์แบบ
เคมีของคู่หู (The Chemistry)
นี่คือชัยชนะที่แท้จริงของหนัง เรา “เชื่อ” ในมิตรภาพนี้ เราเห็นพวกเขาเปลี่ยนจากศัตรูตัวฉกาจ ไปเป็นเพื่อนที่เข้าใจกันอย่างลึกซึ้ง ความผูกพันของพวกเธอคือแกนกลางที่ยึดหนังทั้งเรื่องไว้ และนักแสดงทั้งสองก็ถ่ายทอดมันออกมาได้อย่างไร้ที่ติ
นักแสดงสมทบ (Supporting Cast)
- โจนาธาน ไบลีย์ (Jonathan Bailey) – ฟิเยโร (Fiyero) เขามีมากกว่า “ความหล่อ” เขาคือเจ้าชายที่ดูไร้สาระในตอนแรก แต่กลับมีความคิดที่ลึกซึ้งซ่อนอยู่ เคมีของเขากับเอลฟาบานั้น “ร้อนแรง” อย่างน่าประหลาดใจ
- มิเชล โหย่ว (Michelle Yeoh) – มาดามมอร์ริเบิล (Madame Morrible) สง่างาม น่าเกรงขาม และ “อันตราย” โหย่วใช้ “ความนิ่ง” สยบทุกการเคลื่อนไหว เธอคือตัวแทนของอำนาจเก่าที่น่าสะพรึง
- เจฟฟ์ โกลด์บลุม (Jeff Goldblum) – พ่อมด (The Wizard) ไม่มีใครเหมาะกับบทนี้เท่าเขา เขาทั้งดู “ใจดี” และ “น่าอึดอัด” ในเวลาเดียวกัน เขาคือ “นักขายฝัน” จอมปลอมที่สมบูรณ์แบบ
บทสรุป การเริ่มต้นที่ “ท้าทายแรงโน้มถ่วง” (A Defying Beginning)
Wicked Part One ไม่ใช่ภาพยนตร์ที่สมบูรณ์แบบ การแบ่งครึ่งเรื่องทำให้โครงสร้างของมันรู้สึก “ค้างคา” และอาจทำให้ผู้ชมที่คาดหวังบทสรุปที่สมบูรณ์ในตัวเองรู้สึกผิดหวัง
แต่นี่คือ “คำวิจารณ์” ไม่ใช่ “คำตัดสิน”
ในฐานะ “การดัดแปลง” Wicked For Good คือความสำเร็จอันน่าทึ่ง มันคือ “ประสบการณ์” ทางภาพยนตร์ที่ยิ่งใหญ่ (Cinematic Experience) ที่เคารพต้นฉบับอย่างสูง แต่ก็กล้าที่จะ “ขยาย” โลกของออซให้กว้างใหญ่และลึกซึ้งยิ่งขึ้น
มันคือชัยชนะของ “งานสร้าง” ที่ปฏิเสธความมักง่ายของ CGI, ชัยชนะของ “การกำกับ” ที่เข้าใจหัวใจของมิวสิคัลอย่างถ่องแท้ และเหนือสิ่งอื่นใด มันคือชัยชนะของ “การแสดง”
ซินเธีย เอริโว และ อารีอานา กรานเด ได้มอบการแสดงที่น่าจดจำที่สุดในอาชีพของพวกเขาทั้งคู่ พวกเขาแบกรับความคาดหวังมหาศาล และ “บิน” สูงกว่าที่ทุกคนคาดไว้
Wicked For Good ไม่ได้แค่เล่าเรื่องมิตรภาพ… มันทำให้เรา “รู้สึก” ถึงมัน มันไม่ได้แค่ร้องเพลงเกี่ยวกับ “การท้าทายแรงโน้มถ่วง”… มัน “พา” เราทะยานขึ้นไปด้วย
แม้ว่านี่จะเป็นเพียง “ครึ่งแรก” ของการเดินทาง แต่เป็นครึ่งแรกที่ทรงพลัง ตระการตา และบีบหัวใจมากพอที่จะทำให้เราทุกคน “เปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้น” (Changed… For Good) และรอคอย Part Two อย่างใจจดใจจ่อ. movieseries
